Kremlin'in Büyücüsü
 |    |
HAKİKATİN SİLİNDİĞİ GÖLGELERDE BİR MODERATOR / DÜZENLEYİCİ: RUS GERÇEKLİĞİNİN MİMARI VLADİLAV SURKOV
"Kremlin'in Büyücüsü" olarak anılan
Vladislav Surkov, çağdaş Rus siyasetinin en esrarengiz ve paradoksal / aykırı
figürlerinden biri olarak, gerçeğin kurguyla harmanlandığı hakikat sonrası
dünyanın baş mimarlarından biri kabul edilir. Giuliano da Empoli’nin
romanındaki Vadim Baranov karakterine ilham veren Surkov, Putin’in iktidarını
inşa ederken sadece bir danışman olarak kalmamış, siyaseti bir avant-garde /
öncü tiyatro sahnesine dönüştürerek "Egemen Demokrasi" / Sovereign
Democracy kavramını icat etmiştir.
Gençlik Dönemi, Eğitimi ve Kariyer Dönemeçleri
Surkov’un hayat hikayesi, hiçlikten gelip
"tahtın arkasındaki güç" olma yolunda ilginç evreler içerir.
Moskova’da tiyatro eğitimi almış, ancak üniversite yıllarında ciddi bir kavgaya
karıştığı için eğitim hayatından uzaklaştırılmıştır. Bu tiyatro eğitimi, onun
ileride siyaseti bir "gösteri" olarak kurgulamasının temelini
oluşturmuştur; nitekim kendisini her zaman seyirci karşısına çıkacak bir oyunun
yönetmeni olarak görmüştür.
İş dünyasındaki kariyeri, ironik bir şekilde,
daha sonra hapse atılmasında rol oynayacağı oligark / zengin azınlık üyesi
Mikhail Khodorkovsky’nin güvenlik ekibinde bir koruma olarak başlamıştır. Khodorkovsky, Surkov’un zihninin
kas gücünden daha ağır bastığını fark ederek onu halkla ilişkiler biriminin
başına getirmiş; Surkov burada dezenformasyon / yanıltıcı bilgi ve manipülasyon
/ yönlendirme tekniklerini geliştirmiştir. Zamanla Khodorkovsky ile
yolları ayrılmış ve Surkov, eski patronunun aleyhindeki karalama kampanyasının
başına geçerek Kremlin saflarına katılmıştır.
Siyasi Durumu ve Dönüşümleri: "Egemen
Demokrasi"
Surkov, Putin Rusya'sında "Egemen
Demokrasi" adı verilen sistemin mucididir. Bu sistem, demokratik
seçimlerin yalnızca bir illüzyon / yanılsama olarak sürdüğü, liderin tüm erki
elinde bulundururken dış dünyaya demokrat portresi çizerek meşruiyet kazandığı
karmaşık bir yapıdır.
İktidar,
karşıtlarını yok etmek yerine onları kendi kurguladığı sahnenin içine
yerleştirerek kontrol altında tutar..
***Gerçeklik, iktidarın elinde yoğrulan kurgusal
bir malzemeden ibarettir.***.
Surkov, tasarlanmış bir muhalefet, kukla
milletvekilleri, emir eri valiler ve hatta iktidara hizmet eden medya organları
ile kiliselerden oluşan labirent gibi yapılar inşa etmiştir. Eski
meslektaşlarına göre, bu yapıların neresinde ne olduğunu sadece mimarı olan
Surkov bilmektedir. Kariyerindeki en büyük krizlerden biri, Ukrayna'daki
"Orange Revolution" / Turuncu Devrim sürecinde yaşanmış; Surkov bu
durumu Batı'nın bir operasyonu olarak nitelendirerek Rusya'da benzer bir
durumun yaşanmaması için karşıt-stratejiler geliştirmiştir.
İnsan Psikolojisi, Hayalleri ve Entelektüel
Derinliği
Surkov’un kişiliği, acımasızlık ve kurnazlık ile
sanatsal bir duyarlılığın sıra dışı bir kombinasyonudur / birleşimidir.
Kremlin’deki ofisinde Putin’in portresinin yanında Amerikalı rap sanatçısı
Tupac Shakur’un posterini bulunduracak, Beat / Ritim hareketi şairi Allen
Ginsberg’in şiirlerini İngilizce ezbere okuyacak ve soyut ressam Jackson
Pollock konusunda uzmanlık sergileyecek kadar geniş bir ilgi alanına sahiptir.
Ayrıca Rus rock grubu Agatha Christie için şarkı sözleri yazmış ve müstear
isimle About Zero / Sıfıra Yakın adlı postmodern / modernizm sonrası bir
roman yayımlamıştır. Bu roman, gerçeği manipüle eden bir gangsterin
itiraflarını içeren distopik / karamsar bir kurmacadır.
Onu eleştirenlerin en çok takıldığı nokta,
dezenformasyonu bir silah haline getirerek postmodernizmin "gerçek diye
bir şey yoktur, sadece alternatif gerçekler vardır" anlayışını siyasete
yerleştirmesidir. Takdir edenler ise onun stratejik dehasını ve modern iktidar
tiyatrosunu yönetme kabiliyetini "hayatında tanıdığı en zeki insan"
sözleriyle betimlemektedir.
Dini İnanç ve Eleştirel Yönü
Dini hayatında Surkov, inancı vatanseverlik ve
"Rus azameti" ile harmanlamış; Ortodoks diriliş hareketlerini siyasi
amaçları doğrultusunda mobilize etmiştir / harekete geçirmiştir. Ancak kişisel
inancından ziyade, dinin toplumu bir arada tutan ve iktidarın dikeyliğini
destekleyen bir araç / fonksiyonalite olarak kullanımı ön plandadır. Putin ile
olan ilişkisi zamanla aşınmış; Baranov (Surkov) erken gelen başarıdan sıkılmış,
Putin ise onun bu sıkıntısını ve bağımsızlık arayışını bir ihanet olarak
algılamaya başlamıştır.
Gelecekteki Kişisel Durumu ve Nihai Çıkarımlar
Surkov, Kremlin'den resmen ayrıldıktan sonra bile
bir gölge gibi Rus siyasetinin üzerinde asılı kalmıştır. Günümüzde yaptırımlar nedeniyle
Batı'ya gidemeyen, kendi kurguladığı "kale" Rusya'da yalnızlığa
mahkum bir figürdür. Geleceğe dair öngörüleri ise karanlıktır; ona göre
toplumlar fiziksel bir yasa olan entropi / düzensizlik yasasına tabidir ve iç
kargaşayı engellemenin tek yolu, bu kaosu dışarıya ihraç etmektir.
İnsanlık
tarihi, insanların makineler için bir araç haline geldiği post-human / insan
sonrası bir matrise doğru evrilmektedir..
Bugünkü duruşuyla Surkov, hem kurbanı olduğu hem
de yaratıcısı olduğu bir sistemin içinde, tıpkı romanındaki gibi, bir kız
çocuğunun (kızı Anja) masumiyetinde teselli arayan, ancak dünyanın geri
kalanına karşı mutlak bir kayıtsızlık ve soğukkanlılık içinde olan "emekli
bir büyücü" portresi çizmektedir.
Kaynakça (APA Stilinde):
- Cumhuriyet. (2026, 9 Mayıs). Politik gerilim Kremlin’in Büyücüsü ile
aksiyon-gerilim Fuze (Fünye) gösterime girdi: Sahte demokrasinin icadı. Cumhuriyet
Gazetesi.
- Da Empoli, G. (2022). Kremlin'in Büyücüsü (S. Ağar, Çev.).
İstanbul: Ayrıntı Yayınları.
- Da Empoli, G. (2025). The Hour of the Predator (S. Taylor,
Çev.). London: Pushkin Press.
- Oggito. (2025, 27 Mayıs). Bir Rus Bütün Gerçekliği Nasıl
Değiştirdi? oggito.com.
- Umut Vakfı. (2026, 22 Haziran). Sahte demokrasinin icadı.
blog.umut.org.tr.
Next Post »